İçmimarlığın Yeri ve Mimarlıkla Olan İlişkisi

Geçenlerde İstanbul'daki bir sempozyumda, bir içmimar hocamızın (M.Ç.) sunumu üzerine tartışılırken, hemen önümde oturmakta olan bir mimar hanım hocamız (H.T.), söz alıp konuştuğu sırada, şu cümleleri konuyla hiç alâkası ve gereği olmadığı halde birden sarfediverdi:

"İçmimarlık diye bir şey yoktur! Mimarlık vardır!
Mimarî zaten içmimarîyi kapsar!"

Bu sözler karşısında bir an şaşkınlık yaşayan içmimar hocamız, bunu duymazlıkdan gelerek konuyu tekrar mecraına çevirdi ve o bahsin tekrar açılmasına da meydan vermedi.
Neyseki meydan vermedi çünkü öyle bir tartışmanın yeri değildi.

O hanımefendinin, yıllarını içmimarlık eğitimine adamış bir içmimarın yüzüne karşı, söylenmemesi gereken o sözleri gayet de nahoş bir üslupla söylemiş olmasını bir tarafa bırakalım; ben, uygun bir ortam olsaydı bu lafa verilecek en uygun cevap ne olurdu diye düşündüm.
Belki şöyle derdim:

"Son derece haklısınız hanımefendi!
içmimarlık diye bir şey yoktur!
Ve aslında mimarlık diye de bir şey yoktur!
Çünkü mimarlık diye çok büyük bir çatı ve onun altında bir çok uzmanlık alanı vardır.
İçmimarlık yoktur, çünkü onun yerine "mekân donatım mimarlığı" vardır."

Ben zaten bu içmimarlık tabirini oldum olası hatalı bulmuşumdur.
Çünkü hem "iç" diye sınır belirliyorsun, hem de içe sığmayıp dışa taşıyorsun; dahası ne o "iç"in ne de "dış"ın tam olarak hâkimi olabiliyorsun...
Gel de sıradan insanlara anlat bu içmimarlığı...

"iç kapılar sizin işiniz de, dış kapılar dış mimarın işi mi?"
"pencereler kimin işidir, içmimarın mı, yoksa dış mimarın mı?"
"içmimarlık, iç duvarlara her türlü müdahaleyi de kapsıyor mu?"
"iç mimarla dış mimarın farkını bi anlatıver de öğrenelim."

Bu sorular yetmezmiş gibi bir de çevre tasarımcılığı var işin içinde...

"çevre tasarımı ne oluyor? peyzaj mı?"
"çevre deyince ..... da sizin alanınıza giriyor mu?"

Bu gibi sorularla zaman zaman bir çoğumuz karşılaşmışızdır.
Kendimi mimarların yerine koyuyorum da, onların rahatsızlığını da anlıyabiliyorum.
Düne kadar sadece mimar iken, şimdilerde "iç mi dış mı?" sorusuyla muhatap olmak hoşlarına gitmiyor.
Gitmiyor çünkü "dış mimarlık" diye bir şey yok ve olamaz.
Gitmiyor çünkü okullarda kendilerine içmimarlık gerçeğine gözünü kapatmış bir mimarlık öğretilmiş.

Bu sorunların kökten çözümü için en uygun yol, 'içmimarlık' tabiri yerine 'mekân donatım mimarlığı' gibi bir tabiri kullanmak ve içmimarlık eğitimini mimarlık eğitimiyle kaynaştırmak olabilir.
Tabi bununla birlikte, mimarlığı da bir meslek olmakdan çıkartıp bir çatı/şemsiye haline getirmek söz konusu.
Belki böylece, hem "yorgan gitti kavga bitti" benzeri bir çözüm gerçekleşmiş, hem de mimarlar yanlış beklentilerle yetiştirilmemiş, olur.
Zîrâ içmimarlık -içinde barındırdığı çelişkilere ve yaşadığı sıkıntılara rağmen- bu haliyle fazla göze batıyor, kulağa hoş geliyor ve paylaşılamıyor!

Maltepe Üniversitesi'nde olduğu gibi, mimarlık-içmimarlık eğitimini birbiriyle entegre etme şeklindeki yeni yapılanma denemeleri de sanki bu bahsettiğim sürecin başlangıcı gibi görünüyor bana.
Bakalım gelişmeler ne gösterecek?

gokcehilal kullanıcısından alıntı

Meclis çatısı altında ki vekillerimizden bu desteği almamız lazım, böylelikle mesleğimiz ve mimarlıkla ilişki sınırlarımız netlik kazanacaktır. adı konmamış çocuğun kimliği belli değildir, üniversiteler bünyesinde bu çocuk doğmuş adı da içmimar olarak konmuş ise meslek grupları arasında söz sahibi olabilmesi için kimliği de çıkartılmalıdır.

Güzel bir benzetme yapmışsınız.
Meclis desteği almak da önemli tabi ki.
Ancak sektörün içindeki dinamiklere ve üniversite camiasına rağmen meclisden bu konuda olumlu bir hareket beklemek de boşunadır.
Eskiye göre çok daha demokratik bir ülkede yaşıyoruz.
Değişikliklerin tamamiyle yukarıdan aşağıya doğru olduğu bir toplum değiliz artık.
Tabandan yukarıya doğru da bir etki gerekiyor.
Bu yüzden biz forumlarda meslekdaşlarımızı bilinçlendirmek için çaba harcıyoruz.
Biz bilinçlenmedikçe, sektör bilinçlenmedikçe, üniversitelerdeki yapılanmalar bu bilinçlenmeye paralel olarak yapılanmalarını düzeltmedikçe sadece meclisden çözüm beklemek boşunadır.
Hepsinin birbirine paralel olarak mesafe katetmesi gerekiyor.
Genelağdaki paylaşımlar da bu dengenin sağlanmasında rol oynayabilme gücüne sahip.
icmimar.com.tr portalımız da bu görev ve sorumluluk bilinciyle hizmet veriyor.
Ve bize destek olan tüm üyelerimizin de bu hizmette büyük payları var.